Van productontwikkeling naar NMD-opname bij Westo / MorgenWonen

Van productontwikkeling naar NMD-opname bij Westo / MorgenWonen

Westo en MorgenWonen ontwikkelen en produceren conceptuele woningbouwoplossingen, waarbij snelheid, kosten en duurzaamheid continu met elkaar in balans moeten worden gebracht. De vraag was helder: hoe onderbouw je de milieuprestatie van een product zodanig dat het voldoet aan de eisen voor opname in de NMD én bruikbaar is in aanbestedingen?

De ambitie ging verder dan alleen voldoen aan regelgeving. Het doel was om LCA structureel in te zetten als stuurinstrument binnen productontwikkeling.

De uitdaging

De startsituatie is herkenbaar voor veel producenten. Er waren wel referenties beschikbaar, met name berekeningen van concurrenten, maar geen eigen, gevalideerde LCA.

Data was deels aanwezig, waaronder specifieke betonmengsels en EPD’s van isolatiematerialen. Tegelijkertijd ontbrak samenhang en zekerheid. De berekeningen waren gebaseerd op aannames en beperkt tot delen van de keten (A1 en A2), terwijl juist de integraliteit nodig was voor een betrouwbare MKI.

De complexiteit zat in meerdere lagen:

• een keten met uiteenlopende leveranciers en databronnen
• onzekerheid in aannames en verschillen in datakwaliteit
• spanning tussen ontwerpkeuzes, kosten en duurzaamheid
• tijdsdruk richting aanbestedingen en marktintroductie

Zonder heldere methodiek ontstaat dan al snel discussie in plaats van besluitvorming.

Onze aanpak

In een traject van circa zeven maanden hebben wij het product stap voor stap opgebouwd tot een gevalideerde LCA en MKI die geschikt is voor opname in de NMD. Daarbij hebben wij:

• een volledige LCA opgesteld op basis van projectspecifieke data
• de MKI berekend en inzichtelijk gemaakt per productvariant
• data verzameld, gecontroleerd en aangevuld in samenwerking met leveranciers
• kritische aannames expliciet gemaakt en waar mogelijk vervangen door gevalideerde gegevens
• het product begeleid in het proces richting opname in de Nationale Milieudatabase

De aanpak was gericht op consistentie en uitlegbaarheid. Niet alleen een goede uitkomst, maar een onderbouwing die standhoudt in toetsing en aanbesteding.

Het resultaat

Het traject resulteerde in een gevalideerde milieuprestatie en opname van het product in de NMD. Westo en MorgenWonen beschikken nu over:

• een betrouwbare en toetsbare MKI-waarde
• een product dat voldoet aan de eisen voor toepassing in projecten en aanbestedingen
• inzicht in de impact van materiaalkeuzes binnen de keten
• een basis om toekomstige optimalisaties gericht door te voeren

Daarmee is duurzaamheid onderdeel geworden van het product zelf, in plaats van een externe berekening achteraf.

Van berekening naar sturing in de keten

De grootste meerwaarde zat in de verschuiving van aannames naar onderbouwde keuzes. Door grip te krijgen op data en variabelen ontstond:

• betere onderbouwing richting opdrachtgevers en aanbestedingen
• minder discussie over uitgangspunten en aannames
• directe toepasbaarheid in productontwikkeling en interne sturing

Voor producenten en ontwikkelaars is dat de kern. Niet alleen voldoen aan de regels, maar inzicht gebruiken om het product aantoonbaar beter te maken. LCA en MKI worden daarmee geen verplicht nummer, maar een strategisch instrument in de keten.