Haarlem: Integraal grondwaterbeheer voor een historische stad

Haarlem is een historische, dichtbebouwde stad met een complexe ondergrond. Funderingen op houten palen, een waardevol bomenbestand, risico op grondwateroverlast en de effecten van klimaatverandering maken grondwaterbeheer van groot belang. Tegelijkertijd spelen er in meerdere wijken gelijktijdig uiteenlopende projecten en ontwikkelingen. 

Grondwaterbeheer is een breed en doorlopend vraagstuk waarin strategische keuzes en praktische uitvoering voortdurend samenkomen. Voor de gemeente is het een omvangrijke opgave om overzicht te bewaren en koers te houden, mede door de complexiteit. 

Opdrachtgever

Gemeente Haarlem

Plaats

Haarlem

Fase

Doorlopend

Van complexiteit naar structuur 

De kracht van dit project zit in de manier waarop samenwerking en structuur zijn ingericht. Samen met de gemeente is het grondwatervraagstuk opgeknipt in duidelijke, inhoudelijke bouwstenen. Via vaste overlegmomenten en een heldere regierol houden we overzicht in wat nodig is, wat prioriteit heeft en welke stappen logisch zijn om te zetten. 

Deze manier van werken zorgt ervoor dat vragen beter worden geformuleerd, projecten behapbaar blijven en specialistische kennis gericht wordt ingezet.  

Het vinden van het juiste grondwaterniveau 

De kern van het grondwaterbeheer in Haarlem is het vinden van het juiste grondwaterniveau: niet te laag vanwege funderingen, niet te hoog vanwege overlast en mét oog voor het functioneren van bomen. Deze afweging maken we concreet door monitoring van drainage, het opstellen van insteladviezen en streefwaardekaarten en aanvullend onderzoek naar funderingen en bomen. Zo ontstaat een onderbouwd kader waarmee de gemeente per gebied bewuste keuzes kan maken en prioriteren.

Strategische en operationele onderdelen 

Binnen deze structuur werken we aan zowel strategische als operationele onderdelen van het grondwaterbeheer, waaronder: 

  • Het opstellen en uitwerken van het grondwaterbeleidsplan; 
  • Studies naar kwetsbare funderingen; 
  • Het ontwikkelen van een drainagemonitoringsysteem om het functioneren van drainage te volgen; 
  • Het opstellen van een instelpeilenkaart; 
  • Het voorbereiden van een inspectieplan om ontbrekende data gericht te verzamelen; 
  • Het prioriteren van wijken op basis van risico’s; 
  • Het doorrekenen van scenario’s met een gedetailleerd grondwatermodel. 

Waardering van de opdrachtgever 

De gemeente Haarlem kijkt tevreden terug op de samenwerking en spreekt haar waardering uit voor de enthousiaste en deskundige inzet en de belangrijke onderzoeksresultaten voor het grondwaterbeleid. Daarbij worden onder meer genoemd: het drainagemonitoringsysteem, de instelpeilenkaart, het lopende inspectieplan, het innovatieve bomenonderzoek, de verbeterde drainageparagraaf in de huisaansluitingsverordening en de samenwerking met andere partijen zoals Witteveen+Bos. 

Deze aanpak levert meer op dan afzonderlijke producten: 

  • Overzicht en samenhang in een complex beleids- en uitvoeringsveld; 
  • Beter onderbouwde keuzes op korte en lange termijn; 
  • Innovatie door samen nieuwe werkwijzen te ontwikkelen; 
  • En een samenwerking die door beide partijen als prettig, effectief en motiverend wordt ervaren. 

Het resultaat is een stevig fundament voor toekomstbestendig grondwaterbeheer in Haarlem en biedt tegelijkertijd een solide basis voor samenhangende opgaven op het gebied van hemelwater, afvalwater, groen en klimaatadaptatie.

Meer weten over dit project? Vraag het onze experts!

dr. Lieselotte Tolk
Senior projectleider Waterveiligheid en Geohydrologie
ltolk@avecodebondt.nl
+31 6 109 14 315